Περί ελληνικού πανεπιστημίου και κορωνοϊού

Γράφει ο Στέφανος Καραπέτης

Στις 15 Ιανουαρίου του 2021 παρακολουθούσα την εκδήλωση της Ένωσης Ελλήνων Χημικών με θέμα την «Επιδημιολογία Λυμάτων στην εποχή του SARS-CoV-2: παρελθόν, παρόν και μέλλον» με ομιλητές τους

  • Δρ. Νικόλαος Θωμαϊδης: Καθηγητής Αναλυτικής Χημείας, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών
  • Κατερίνα Γαλάνη: Χημικός, Υπ. Διδάκτωρ του Εργ. Αναλυτικής Χημείας, ΕΚΠΑ
  • Δρ. Μάριος Κωστάκης:  Χημικός, Μεταδιδάκτορας Εργ. Αναλυτικής Χημείας, ΕΚΠΑ
  • Δρ. Νικηφόρος Αλυγιζάκης: Χημικός, Μεταδιδάκτορας Εργ. Αναλυτικής Χημείας, ΕΚΠΑ

Στην εκδήλωση ουσιαστικά έγινε μια παρουσίαση του έργου της ερευνητικής ομάδας, όπου εντοπίζει το επιδιμιολογικού φορτίου του κορωνοϊού και όχι μόνο στα λύμματα της Αττικής προερχόμενα από δείγματα του κέντρου επεξεργασίας λυμμάτων στην Ψυτάλλεια. Η εκδήλωση είχε μεγάλη επιτυχία. Στη πλατφόρμα Webex που μας παραχώρησε το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών συμμετείχαν πάνω από 300 συνάδελφοι.

Οι σκέψεις

Ζούμε σε μια εποχή όπου το Ελληνικό Πανεπιστήμιο δέχεται έναν ανηλεή πόλεμο από την Ελληνική κυβέρνηση. Η τακτική της κυβερνήσεως αλλά και όχι μόνο, για να είμαι δίκαιος, έχει να κάνει με μια κριτική ότι δήθεν τα ελληνικά πανεπιστήμια δεν παράγουν έργο, έχουν γίνει ορμητήρια τρομοκρατών και κουκουλοφόρων κ.τ.λ. Δεν θα ξεχασω το αμίμητο που είπε κάποια κυρία της Κυβερνήσεως ότι μέσα στην ΑΣΟΕΕ βρέθηκαν όπλα του Συριακού στρατού και άλλες τέτοιες παρόμοιες δηλώσεις.

Η χθεσινή εκδήλωση καθώς και άλλες παρόμοιες από όλους τους επιστημονικούς κλάδους αποδεικνύουν ακριβώς το αντίθετο. Το ελληνικό πανεπιστήμιο παράγει έργο, είναι χρήσιμο για την κοινωνία και προσαρμόζεται τόσο στις ανάγκες της κοινωνίας όσο και της αγοράς. Η πολεμική στάση βέβαια δεν πρόκειται να αλλάξει αφού είναι κομμάτι μιας πολιτικής που πιστεύει στην ιδιωτικοποίηση για τον εξωραϊσμό των άνδρων ανομίας όπως συχνά μας λένε.

Ανήκω όμως στην επιστημονική κοινότητα και οφείλω να μιλώ επιστημονικά. Έτσι θα πρέπει να μιλήσω και για τα επιστημονικά συμπεράσματα της εκδήλωσης αυτής.

Ο κορωνοϊός και οι ναρκωτικές ουσίες στην Αθήνα

Παρόλο που ο Ιός Covid-19 δεν έχει κλέισει ούτε έναν χρόνο παρουσίας στο scopus υπάρχουν ήδη 89407 papers αναφερόμενα σε έρευνα γύρω από τον νέο κορωνοϊό. Τα περισσότερα από αυτά έχουν προέλθει από την Ιατρική κοινότητα, όμως ένα μικρό μέρος έχει προέλθει από χημικούς σε όλο τον κόσμο. Το κύριο σημείο που αφορά τους Χημικούς είναι η ανεύρεση τρόπου μέτρησης του επιδιμιολογικού φορτίου και η ταχεία ανίχνευση με βιοαισθητήρες του Ιού στον άνθρωπο.

Έτσι και αλλιώς για να το πω λίγο πιο λαϊκά η μέθοδος PCR που είναι και η πιο έγκυρη ως προς την ανίχνευση του κορωνοϊού αποτελείται από βιοαισθητήρες. To ιδιο και το φθηνότερο και λιγότερο αξιόπιστο Rapid test.

Η έρευνα του Πανεπιστημίου Αθηνών που παρουσιάστηκε εχθές έχει αρχίσει από το 2010 και έχει να κάνει με την επιδημιολογία των λύμμάτων της Αθήνας. Η ερευνητική ομάδα από την εποχή που μπήκαμε στο μνημόνιο το 2010 μέχρι σήμερα έχει βρει εκθετική αύξηση ναρκωτικών και ψυχότροπων ουσιών στα λύμματα της πρωτεύουσας. Επίσης έχει βρει εκθετική άυξηση αγχολυτικών φαρμάκων. Για κάθε φάρμακο και κάθε ναρκωτική ουσία υπάρχουν ξεχωριστά δεδομένα που βρίσκονται σε διεθνη βάση δεδομένων που ενημερώνεται καθημερινά και συλλέγει δεδομένα από αντίστοιχες έρευνες σε όλο τον κόσμο.

Χρήσιμες πληροφορίες βρίσκονται και στην εταιρεία Trams που έχει συστήσει η ερευνητική ομάδα του Νικόλαου Θωμαΐδη. Από τι μας έχουν ενημερώσει το υλικό των παρουσιάσεων θα δημοσιευτεί στον κόμβο της Ένωσης Ελλήνων Χημικών.

Συμπεράσματα

Προφανώς η επιστήμη της Χημείας και ειδικότερα της αναλυτική Χημείας έχει δυνατότητες και προοπτικές εξέλιξης για το μέλλον. Στο παρόν όμως φαίνεται χρήσιμη ως προς την μέτρηση του επιδιμιολογικού φορτίου στα λύμματα, όπως κάποιος συνάδελφος χαρακτήρισε ψίλος στα άχυρα, που όμως χρησιμεύει στην επιστημονική αντιμετώπιση των συνεπειών του Κορωνοϊού. Όσο για τα Ελληνικά πανεπιστήμια δε χρειάζεται να μιλήσει κανείς για το υψηλό επιστημονικό και ερευνητικό επίπεδο. Το θέμα όμως που αντιμετωπίζουμε είναι η υποχρηματοδότηση και όχι αυτά που λένε οι πολιτικοί. Την εποχή Σαμαρά δινόταν επί 3 χρόνια 0% του ΑΕΠ στα πανεπιστήμια. Στη συνέχεια αυξήθηκε και δόθηκαν κάποια ποσά τα οποία κατά τη γνώμη μου συνεχίζουν να είναι πενιχρά.

Μην ξεχνάμε άλλωστε πως τα ΜΜΕ καλούν επιστήμονες για να εξηγήσουν τα δεδομένα είτε στην πολιτική είτε στην κοινωνία είτε στην υγεία. Επιστήμονες που απαξιώνονται στα μάτια των πολιτικών αλλά χειροκροτούνται υποκριτικά όταν μπορούν και σώζουν ανθρώπινες ζωές.

Μέσα λοιπόν από αυτό το κείμενο και με αυτό θα κλείσω, θέλω να δώσω τα συγχαρητήριά μου στον καθηγητή μου Νικόλαο Θωμαΐδη και σε όλη την ερευνητική του ομάδα. Η χθεσινή εκδήλωση στέφθηκε με επιτυχία και κράτησε αμείωτο το ενδιαφέρον των συναδέλφων.

Σχολιάστε Ελεύθερα