Η Μαίρη Παπακωνσταντίνου στα Ικαριώτικα νέα

Συνέντευξη στην Τασσώ Γαΐλα

mairi-papakonstantinou

Πριν περίπου 6 έτη κ. Παπακωνσταντίνου ο Δήμος Χίου αποφάσισε την μετονομασία του Αεροδρομίου Χίου σε «Αεροδρόμιο Χίου Όμηρος». Απόφαση που ναι μεν υλοποιήθηκε αλλά υπήρξε και ο κινητήριος μοχλός δράσεων σας που σας ταλανίζουν μέχρι σήμερα. Σωστά;

– Πολύ σωστά κ. Γαΐλα. Θυμάμαι ότι βρισκόμουν στην αίθουσα Συνελεύσεων του Χιακού Σωματείου ΚΟΡΑΗΣ και μάλιστα εγώ η ίδια ήμουν στο βήμα όταν ένα μέλος ανακοίνωσε αυτή την απόφαση του Δήμου. Η συγκίνηση μου καθώς και των παρευρισκόμενων πνευματικών Χίων ήταν μεγάλη. Αμέσως δήλωσα πως αναλαμβάνω την πρωτοβουλία να κατασκευάσω και να στείλω στο νησί μακέτα. Η μακέτα της οποίας τα έξοδα κάλυψα η ίδια είναι διαστάσεων 60x64cm και εντοιχίστηκε αμέσως μετά την παράδοση της στο Αεροδρόμιο Χίου.

– Η επόμενη κίνηση σας υπήρξε η δημιουργία ενός μη ολοκληρωμένου έργου του Ανδριάντα του Ομήρου διαστάσεων 2.20cm., πρόπλασμα από γύψο. Ήταν παραγγελία από το Δήμο Χίου;

– Όχι. Η απόφαση της κατασκευής του Ανδριάντα δεν ήταν επίσημη ανάθεση του Δ. Χίου. Η πνευματική παρέα του Σωματείου Χιωτων ΚΟΡΑΗΣ μετά την πρόταση μου για την μακέτα, αποφάσισε πως το στήσιμο ενός ανδριάντα στο Αεροδρόμιο κατώφλι του νησιού είναι απαραίτητο για να θυμίζει σε Έλληνες και ξένους ότι ο αρχαιότερος πνευματικός άνθρωπος της Γης, ο Όμηρος, ακόμη κι αν δεν γεννήθηκε στη Χίο όπως θέλουμε να πιστεύουμε εμείς οι Χιώτες, έζησε μεγάλο χρονικό διάστημα στη Χίο και δίδαξε εκεί γεγονός που αναφέρουν όλοι οι συγγραφείς. «Χίος Ανήρ Όμηρος» κ. Γαΐλα, Όμηρος, ο ποιητής της ανθρωπότητας, η τιμή για την Χίο μεγάλη, δεν είναι ντροπή να μην έχουμε 1 ανδριάντα εκεί;

– Η επόμενη κίνησή σας κ. Παπακωνσταντίνου;

– Με δική μου πρωτοβουλία προχώρησα στην κατασκευή του ανδριάντα. Σας αποκαλύπτω ότι πούλησα οικόπεδο μου στις Οινούσες για να καλύψω τα έξοδα δημιουργίας έργου σε γύψο. Δούλεψα για την περάτωσή του περίπου ένα χρόνο στο εργαστήρι μου στην οδό Μαγνησίας 1.

– Είχατε κάποιο πρότυπο για την μορφή του Ομήρου;

– Ναι. Βασίσθηκα στη σκαλισμένη σε νόμισμα της νήσου Ίος μορφή του Ομήρου που κόπηκε στον 1ο π.Χ αιώνα. Είναι η παλαιότερα υπάρχουσα μορφή του Ομήρου αυτή της Ίου συν η φαντασία μου κλπ., έγινε το έργο αλλά βέβαια μέχρι τον γύψο. Από κει και πέρα για την μεταφορά του έργου σε μάρμαρο τα έξοδα είναι πάρα πολλά. Θα ολοκληρωθεί το έργο μου;

– Ο Όμηρος κ. Παπακωνσταντίνου γράφει σε στίχους του που προφανώς δίδαξε και στη Χίο: «Πλέον επί ο Οίνοπα Πόντον επ’ Αλοθρόους Ανθρώπους…»(= είναι όμορφο να ταξιδεύεις και να γνωρίζεις ξένους ανθρώπους), εσείς με τον ανδριάντα σας θέλετε να «δεθεί» η Χίος ακόμη περισσότερο με τον Όμηρο, να γνωρίσουν ξένοι και μη την Ιστορία, τον πολιτισμό του νησιού. Έμπρακτη απόδειξη των άνω στίχων του Ομήρου το στήσιμο του ανδριάντα σας. Τι ακολούθησε μετά το πέρας της γύψινης κατασκευής;

– Ενημέρωσα τον Δήμο Χίου (Δήμαρχος κ. Π. Βουρλής) και την Νομαρχία Χίου (Νομάρχης κ. Π Λαμπρινούδης) οπότε από κοινού οι δύο και με δαπάνες του Δήμου Χίου αποφάσισαν την μεταφορά του έργου στο ΟΜΗΡΕΙΟ ΠΝΕΥΜ. ΚΕΝΤΡΟ όπου και εκτίθεται έως σήμερα. Η μελέτη του Δήμου Χίου για την μεταφορά του έργου σε μάρμαρο αναφέρει κόστος 150.000 ευρώ κ. Γαΐλα τιμή εκείνης της περιόδου. Δεν ξέρω σημερινές τιμές. Όπως βλέπετε το έξοδο είναι πολύ υψηλό και πρέπει να υπολογιστεί και το κόστος της βάσης. Τότε, είχε γίνει στη Χίο και μια συνέντευξη τύπου παρουσία Δημάρχου, Δημ. Συμβούλων, Μονάρχη κλπ, ήταν παρόν και ο διάσημος Χιώτης αστροφυσικός Κριμιζής είπαν όλοι θα βοηθήσουν…

Σας διακόπτω, αναφέρατε την βάση του Ανδριάντα. Σαφώς κάτι ακριβό. Θα σας δώσω το σχέδιο. Γνωρίζετε ότι οι Αρχαίοι Έλληνες τις βάσεις τις έφτιαχναν στρογγυλές; Έτσι είναι και η δική μου που ευνόητο θα είναι μασίφ, από μάρμαρο μασίφ, άρα με υψηλό κόστος. Μια μικρή περιγραφή της πριν δείτε το σχέδιο. Η βάση θα είναι με σχέδια από τον Τρωικό πόλεμο και εκεί που θα επικάθεται όλο το έργο θα είναι ένα είδος σαν ήλιος, κομμάτια χωρισμένα που κάθε κομμάτι θα γράφει ένα όνομα από τον Τρωικό πόλεμο. Αχιλλέας, Οδυσσέας κλπ. και θα είναι όλη σκαλισμένη. Όποιος την βλέπει θα μαθαίνει και την Ιστορία.

– Στο σύνολο οι διαστάσεις του έργου;

– Ο ανδριάντας 2 μέτρα και 20 εκατοστά και η βάση 3.

– Ουτοπία κ. Παπακωνσταντίνου η περάτωση τους όνειρο εν αναμονή για σας;

– «Όνειρο εν αναμονή» όπως λέτε κ. Γαΐλα, ταυτόχρονα δε έργο που θα συμβάλλει στην Διάσωση της Πολιτιστικής Κληρονομιάς μας. Γι’ αυτό το σκοπό, την συγκέντρωση χρημάτων για το τελικό στάδιο του ανδριάντα, μάρμαρο, βάση, στήσιμο κλπ. ζήτησα από τον επιφανή Χίο και επ. πρόεδρο του Αρείου Πάγου κ. Δημήτρη Λινό να αναλάβει την πρωτοβουλία δημιουργίας Σωματείου το οποίο (Πανχιακή Εταιρεία για την Φύλαξη της Πολιτιστικής Κληρονομιάς, Στουρνάρη 36, Αθήνα) από την ίδρυση του εως τώρα λίγα πέτυχε. Λίγα τα έσοδα, οι προσφορές των απλών πολιτών ελάχιστες. Ακούστε, εγώ διέθεσα το πρόπλασμα με δικά μου έξοδα κι αυτό μόνο από αγάπη για την πατρίδα. Από κει και πέρα τα έξοδα είναι πολλά, πρέπει να βοηθήσουμε όλοι, Χιώτες επιφανείς, Έλληνες και ξένοι, να ολοκληρωθεί επιτέλους. Πιστεύω ότι ο ανδριάντας του Ομήρου πρέπει να στηθεί είτε στον Κρατικό Αεροπιμένα της νήσου είτε κάπου αλλού, αρκεί η Χίος να έχει τον Ανδριάντα. Ευελπιστώ και στην ευαισθητοποίηση των Χιωτών αποδήμων Αυστραλίας και Αμερικής.

– Περιμένετε, λοιπόν, κ. Παπακωνσταντίνου, τι;

– Παρακαλώ κ. Γαΐλα τον Θεό να με αφήσει να ζω να δω το έργο μου ολοκληρωμένο. Είναι το όνειρο της ζωής μου και ο «Ανδριάντας του Ομήρου» θεωρώ, το έργο της ζωής μου με δεύτερο την «Γοργόνα των Οινουσών».

– Διεθνούς φήμης Γλύπτρια κ. Παπακωνσταντίνου με έργα σας να κοσμούν μουσεία πολλών κρατών, στην Queensland της Αυστραλίας το έργο σας «Η Θεά της Δικαιοσύνης», γλυπτό σας στον Λευκό Οίκο κλπ. στο σύνολο τα έργα σας;

– 60 προτομές και 18 ανδριάντες κ. Γαΐλα. Τα έργα μου στη Χίο είναι 20 προτομές και 3 ανδριάντες και στις Οινούσες φιλοξενούνται 5 προτομές μου και 3 ανδριάντες μου. Να σημειώσω κι αυτό. Έξω από το Ομήρειο Πνευματικό Κέντρο Χίου επί Δημαρχίας Τσαμπλάκου το 1970 τοποθετήθηκε το έργο μου, προτομή του Ομήρου.

Έξω από το Ομήρειο η προτομή του ποιητή, μέσα ο ανδριάντας που περιμένει. Σε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Διευθυντή του Πνευματικού Κέντρου ιατρό- παθολόγο κ. Μάντικα μας δήλωσε σχετικά με το θέμα: «μετά την απόφαση μεταφοράς του ανδριάντα στη Χίο αποφασίσαμε να φιλοξενηθεί στο Ομήρειο ένα διάστημα για να συγκεντρωθούν χρήματα για την ολοκλήρωση του. δυστυχώς κ. Γαΐλα τα χρήματα λείπουν από τους απλούς ανθρώπους και ο ένας χρόνος φιλοξενίας του ανδριάντα έγινε πολλά χρόνια που προκαλούν και φθορά στο έργο, εφόσον ο γύψος εκτεθειμένος φθείρεται. Το προστατεύουμε και πάντα ελπίζουμε. Άλλωστε αυτός ο λόγος της συνεχούς έκθεσης του στο κοινό».

– Κ. Παπακωνσταντίνου με δύο λόγια πως θα χαρακτηρίζατε τον Όμηρο;

– Ο μεγαλύτερος ποιητής που ανέδειξε ποτέ ο κόσμος. Θεϊκός ποιητής που όμοιό του δεν ξαναγέννησε η ανθρωπότητα.

– Έχετε συγγράψει πολλές μελέτες για τον Όμηρο. Η άποψη σας; Τελικά γεννήθηκε ο μέγας ποιητής στη Χίο;

– Κανείς δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα σε ποια από τις 7 πόλεις που ερίζουν για την καταγωγή του εγεννήθη ο ποιητής. Γεγονός αναμφισβήτητο είναι ότι στη Χίο όπου τον συνάντησαν αρχαίοι Έλληνες φιλόσοφοι έζησε μεγάλο χρονικό διάστημα της ζωής του, δίδαξε, δοξάσθηκε και είναι το πιο πιθανό όπως αναφέρουν Έλληνες και ξένοι Ιστορικοί την εποχή που έγραφε τα ποιήματά του να ζούσε στη Χίο. Γνώριζε τη Χίο ο Όμηρος; Σας θυμίζω σε ελεύθερη απόδοση του στίχους του (Ραψωδία Γ. Οδυσσέας 170-172): «… κι αργά ξοπίσω κι ο ξανθός Μενέλαος ερχόταν και μας έφτασε στη Λέσβο να μετρούμε το μακρινό ταξίδι μας, αν από τη Χίο από πάνω να πάνε την βραχόσπαρτη». Και, κάτι που αναφέρει ο Αμερικάνος Ελληνιστής George Thomson για το στίχο του Ομήρου: «ροδοδάκτυλος Ηώς» δηλαδή ο ήλιος που βλέπει κάποιος απέναντι την Ανατολή του. κι ο ήλιος ξέρετε ανατέλλει από την θάλασσα, την ανατολή την βλέπουμε από τι Χίο ενώ δεν μπορεί να βρίσκεσαι στη Σμύρνη και να δεις την ανατολή του Ηλίου όπου εκεί ανατέλλει από τα βουνά. Θουκυδίδης, Ηρόδοτος κλπ. κάνουν αναφορές στον : «Χίος Ανήρ Όμηρος», οι ενδείξεις πλήθος, όσο αφορά τουλάχιστον την μακρά παραμονή του στο νησί.

– Κ. Παπακωνσταντίνου, Ανδριάντας του Ομήρου αν ολοκληρωθεί ο δικός σας, που το ευχόμεθα όλοι, θα είναι και ο μοναδικός στη χώρα μας. Στο εξωτερικό υπάρχει;

– Ελάχιστοι, 3 ή 4 ανάμεσα τους αυτός του Λούβρου. Προτομές φυσικά του Ομήρου συναντάμε σε πολλά μουσεία.

– Εν αναμονή του ονείρου, το στήσιμο του Ανδριάντα του Ομήρου μέγα Πολιτιστικό γεγονός για την χώρα μας αυτό κ. Παπακωνσταντίνου, ετοιμάζεται κάτι άλλο σχετικό με τον Όμηρο;

– Ναι, συγγράφω βιβλίο για τον Όμηρο, είναι σχεδόν έτοιμο και επιδιώκω την μετάφραση του στην Αγγλική, Γαλλική και Γερμανική γλώσσα. Κι ακόμη ένα βιβλίο με τίτλο, «Η αρπαγή της Ευρώπης», βασισμένο στη μυθολογία μας στο μύθο που για μένα δεν ήταν μύθος κ. Γαΐλα.

– Ομότιτλο με την εκπληκτική συλλογή σας γλυπτών με το ίδιο θέμα.

– Ακριβώς!

Δείτε μερικά έργα τη γνωστής γλύπτριας



Categories: ΑΠΟΨΕΙΣ, ΧΙΟΣ

Tags: ,

Σχολιάστε Ελεύθερα

Αρέσει σε %d bloggers: