8 χρόνια χωρίς τον George Moustaki

Ήταν 23 Μαΐου του 2013 όταν έφευγε από τη ζωή ο George Moustaki, Γάλλος τραγουδιστής και συνθέτης, που γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου στις 3 Μαϊου του 1934.

Η οικογένειά του ήταν Έλληνες Σεφαραδίτες Εβραίοι από την Κέρκυρα και το αρχικό του όνομα ήταν Γιουσέφ (Yussef Mustacchi).

Οι γονείς του ονομάζονταν Νεσίμ και Σάρα και κατάγονταν από την Κέρκυρα. Στην κοσμοπολίτικη Αλεξάνδρεια είχαν ένα βιβλιοπωλείο και έρχονταν σε επαφή με πολλές κουλτούρες. Στο σπίτι μιλούσαν κατά κανόνα ιταλικά, αλλά στους δρόμους με τα άλλα παιδιά μιλούσε αραβικά. Οι γονείς του έδωσαν στον μικρό Μουστακί και στις αδελφές του γαλλική παιδεία, βάζοντάς τον σε γαλλικό σχολείο. Όμως, δεν απαρνήθηκε τις ελληνικές ρίζες του αν και δεν έμαθε ποτέ τη γλώσσα. Ο ίδιος λέει για την καταγωγή του σε συνέντευξή του:

Moustaki.jpg

«Έχω γεννηθεί στην Αλεξάνδρεια και έτσι έχω μια ιδιαίτερη ευαισθησία σε ό,τι ελληνικό έφεραν και έσπειραν οι Πτολεμαίοι στη γενέτειρά μου. Είμαι Έλληνας από πατέρα, μητέρα και παππού, με ρίζες στη Μικρά Ασία, τα Ιωάννινα, τη Ζάκυνθο και την Κέρκυρα. Η Αλεξάνδρεια, αν και μου χάρισε τον κοσμοπολιτισμό των Πτολεμαίων, με απομάκρυνε από την ελληνικότητά μου. Η Αίγυπτος ζούσε τότε σ’ ένα κοσμοπολίτικο, πολύγλωσσο παζάρι.

Οι άνθρωποι επικοινωνούσαν σε πολλές γλώσσες – αραβικά, αγγλικά, γαλλικά. Η Αλεξάνδρεια με άνοιξε στον κόσμο… Οι πρόγονοί μου μιλούσαν όλοι ελληνικά. Η θεία μου η Ροζάντι μέχρι τα πέντε χρόνια της αρνιόταν να μιλήσει, έως τη μέρα που ήρθαν στο σπίτι συγγενείς από την Ιταλία. Από τότε, η θεία άρχισε να μιλάει, αλλά μόνο στα ιταλικά. Έτσι, εξαιτίας της επιλεκτικής αλαλίας της θείας μου, τα ελληνικά απαγορεύτηκαν στην οικογένειά μου και η γλώσσα του Δάντη έγινε η μητρική μου γλώσσα.»

Το 1951 πήγε στο Παρίσι και εντυπωσιάστηκε από τον τραγουδοποιό Ζωρζ Μπρασέν (Georges Brassens) σε τέτοιο βαθμό ώστε άλλαξε το όνομά του από «Γιουσέφ» σε «Ζωρζ». Ο Μουστακί παντρεύτηκε πολύ νέος, σε ηλικία 20 ετών, είχε μια μεγάλη οικογένεια, μέλη της οποίας ζουν σε Γαλλία, Ισραήλ, Βραζιλία και Βενεζουέλα.

Ο Μουστακί τραγούδησε σε πολλές γλώσσες: γαλλικά, ιταλικά, ελληνικά, πορτογαλικά, ισπανικά, αγγλικά και αραβικά. Τα εκατοντάδες τραγούδια του έχουν ρομαντικό ύφος και οι στίχοι του είναι ποιητικοί. Οι μελωδίες του είναι απλές και εύκολα αφομοιώσιμες από το κοινό.

Εκτός από τον ίδιο, τα τραγούδια του έχουν τραγουδήσει σπουδαίοι τραγουδιστές και τραγουδίστριες, όπως η Εντίτ Πιάφ (μεταξύ άλλων το περίφημο: ΜιλόρντMilord), η Δαλιδά (όπως τη μεγάλη επιτυχία: Τζίτζι λ’ αμορόζοGigi l’amoroso), η Μπαρμπαρά (Barbara), η Μπριζίτ Φοντέν (Brigitte Fontaine), ο Χέρμπερτ Παγκανί (Herbert Pagani), η Φρανς Γκαλ (France Gall) και η Σίντι Ντανιέλ (Cindy Daniel).

Τη δεκαετία του 1960 μετέφρασε στα γαλλικά και τραγούδησε τραγούδια του Μάνου Χατζιδάκη. Έτσι ξανασυνδέεται με την ελληνική του ρίζα και το 1966 επισκέπτεται την Ελλάδα για πρώτη φορά. Αργότερα θα πει πολλά τραγούδια του Χατζιδάκη, μεταξύ άλλων την «Πορνογραφία».

Το 1970 πρωταγωνίστησε με τον Μίκη Θεοδωράκη στην ταινία μικρού μήκους (διάρκειας 20΄) του Ροβήρου Μανθούλη: «ΕΙΜΑΣΤΕ ΔΥΟ» («NOUS SOMMES DEUX»), στην οποία τραγουδά στα γαλλικά τα τραγούδια που είχε γράψει στη φυλακή ο Μίκης.

Στην Ελλάδα έγιναν μεγάλες επιτυχίες τα τραγούδια του:

  • «Ο Μέτοικος», το οποίο τραγούδησε το 1971 ο Γιώργος Νταλάρας.
  • «Μεσόγειος», που ερμήνευσε το 1973 η Βίκυ Μοσχολιού.

Τα δύο αυτά τραγούδια μαζί με άλλα, σε ελληνική απόδοση του Δημήτρη Χριστοδούλου, ερμήνευσε το 1979 ο Αντώνης Καλογιάννης στο δίσκο:

  • “Ο ΑΝΤΩΝΗΣ ΚΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΟΥΣΤΑΚΙ”.

Στις 23 Μαϊου του 2013 ο George αφήνει την τελευταία του πνοή σε ηλικία 79 χρονών στην Γαλλία.Από όλα τα μέσα μαζικής ενημέρωσης περιγράφτηκε ως “Περιπλανώμενος εβραίος” και “έλληνας βοσκός” και ο ελληνικής καταγωγής αιώνιος ταξιδιώτης του γαλλικού τραγουδιού.Τα τελευταία χρόνια της ζωής του έπασχε από εμφύσημα, μια ανίατη νόσο του αναπνευστικού που τον εμπόδιζε να τραγουδά.Σε άλλες περιγραφές των ΜΜΕ γράφτηκε για την ζωή του:

Μακριά μαλλιά και πυκνά γένεια, γαλάζιο λαμπερό βλέμμα, μποέμικη ανεμελιά: με τη “μούρη” του “μέτοικου”, ενός από τα “καλτ” τραγούδια του, ο Ζωρζ Μουστακί δημιούργησε περισσότερα από 300 τραγούδια για τους μεγαλύτερους γάλλους ερμηνευτές, όπως η Εντίτ Πιάφ, ο Υβ Μοντάν, η Μπαρμπαρά ή ο Σερζ Ρεζιανί.

Η ανακοίνωση του θανάτου του προκάλεσε αμέσως ζωηρή συγκίνηση και πολυάριθμες αντιδράσεις. Μια από αυτές ήταν του Αντώνη Καλογιάννη,που είπε:

«Πιστεύω απόλυτα, όπως όλοι μας, ότι έφυγε ένας σπουδαίος καλλιτέχνης, έφυγε μια ήρεμη δύναμη. Ένας άνθρωπος που έγραφε έναν εκπληκτικό στίχο και μια ωραία μελωδία, απλή, λιτή χωρίς μεγάλες ορχήστρες. Είμαι πολύ ευτυχισμένος που τον γνώρισα και τραγούδησα δικά του τραγούδια. Πέραν ότι ήταν φίλος μου, καθώς γνωριζόμαστε από την περίοδο της δικτατορίας στο Παρίσι, ξέρω ότι η μεγάλη του αγάπη ήταν η Ελλάδα. Αν και γεννημένος στην Αίγυπτο και ζούσε πολλά χρόνια στο εξωτερικό, είχε πολύ αγάπη για την Ελλάδα. Αγαπούσε το καλό φαγητό, τα ταξίδια, ενώ παρακολουθούσε και τα πολιτικά γεγονότα της Ελλάδας από κοντά. Έφυγε από την παρέα των ζωντανών ανθρώπων ένας ολοκληρωμένος άνθρωπος που αγαπούσε πολύ τους Έλληνες και καθετί ελληνικό. Πιστεύω ότι καθετί προοδευτικό και όμορφο, ήταν και δικό του».

Η Δισκογραφική του δουλειά ήταν τεράστια,αφού έχει 104 δίσκους προσωπικούς ενώ έχει συγγράψει και 4 βιβλία,που έχουν μεταφραστεί και στα Ελληνικά,τα οποία τα αναφέρουμε,γιατί είναι λιγότερο γνωστά σε σχέση με τους δίσκους του:

  1. Question la chanson, 1973.
  2. Τα κορίτσια της μνήμης, 1989.
  3. Ο γιος της ομίχλης, 2001.
  4. Η μικρή οδός των κρεοπωλών, 2001

Σχολιάστε Ελεύθερα