Έφυγε από τη ζωή ο Θάνος Μικρούτσικος

Την τελευταία του πνοή άφησε ο σπουδαίος καλλιτέχνης σε ηλικία 72 ετών, νικημένος από τον καρκίνο. Ο Σπουδαίος μουσικοσυνθέτης έφυγε από τη ζωή τα ξημερώματα της 28ης Δεκεμβρίου του 2019.

Ρεπορτάζ της ΕΡΤ

Ο βίος του

Ο Θάνος Μικρούτσικος γεννήθηκε στις 13 Απριλίου του 1947 στην Πάτρα. Ήταν ο μεγαλύτερος αδελφός του μουσικού και τηλεπαρουσιαστή Ανδρέα Μικρούτσικου. Ο Θάνος Μικρούτσικος ξεκίνησε τις μουσικές σπουδές του σε μικρή ηλικία στη Φιλαρμονική Εταιρεία Πατρών και στο Ελληνικό Ωδείο (πιάνο, θεωρία, αρμονία).

Ακολούθησαν οι σπουδές και η αποφοίτησή του από το μαθηματικό τμήμα του Πανεπιστημίου Αθηνών, ενώ παράλληλα μελέτησε αρμονία, αντίστιξη, φούγκα και σύνθεση με τον καθηγητή-συνθέτη Γ.Α. Παπαϊωάννου.

Στα τέλη της δεκαετίας του 1960 άρχισε την εργασία του στην σύνθεση των τραγουδιών επίσημα βέβαια εμφανίστηκε το 1975, με το δίσκο «Πολιτικά τραγούδια». Στην καλλιτεχνική του πορεία ως στρατευμένος δημιουργός μελοποίησε τον Γιάννη Ρίτσο, τον Βλαντίμιρ Μαγιακόφσκι, τον Μάνο Ελευθερίου, τον Μπέρτολτ Μπρεχτ και άλλους. Οι δίσκοι του «Καντάτα για τη Μακρόνησο», «Φουέντε Οβεχούνα», «Τροπάρια για Φονιάδες», «Μουσική πράξη στον Μπρεχτ», είναι χαρακτηριστικοί του ριζοσπαστικού κλίματος των πρώτων μεταπολιτευτικών χρόνων. Ειδικά η «Καντάτα για τη Μακρόνησο», έργο πρωτοποριακό για την εποχή του, ο συνθέτης πειραματίζεται πάνω στην ατονική μουσική. Για το μουσικό του έργο γνώρισε διακρίσεις σε διεθνή φεστιβάλ και συνοδεύτηκε εκείνη την περίοδο από την ερμηνεία της Μαρίας Δημητριάδη.

Στη συνέχεια, με τον δίσκο «Σταυρός Του Νότου», σε ποίηση Νίκου Καββαδία, ανοίχτηκε σε ευρύτερη τραγουδιστική θεματική, υπηρετώντας παράλληλα το θέατρο, καθώς και την ηλεκτρονική και ατονική μουσική. Με την ίδια αγάπη πάντα για τον έμμετρο λόγο συνέχιζε να μελοποιεί Γιάννη Ρίτσο, Άλκη Αλκαίο, Κώστα Τριπολίτη, Φρανσουά Βιγιόν, Κωνσταντίνο Καβάφη και άλλους. Ακόμα, έχει παρουσιάσει την όπερα «Ελένη» και έχει μελοποιήσει παραμύθια. Συνεργάστηκε με κορυφαίες ερμηνεύτριες όπως η Μαρία Δημητριάδη, η Χάρις Αλεξίου και η Ιταλίδα Μίλβα, αλλά και μεγάλους ερμηνευτές όπως ο Μανώλης Μητσιάς, Δημήτρης Μητροπάνος, Βασίλης Παπακωνσταντίνου, Χρήστος Θηβαίος, Γιάννης Κούτρας και πολλούς ακόμα.

Ασχολήθηκε σχεδόν με όλα τα είδη της μουσικής. Συνέθεσε όπερες, συμφωνική μουσική, μουσική δωματίου, μουσική για το θέατρο και τον κινηματογράφο, πειραματική μουσική, ενώ ένα μεγάλο μέρος της δουλειάς του κινήθηκε στο χώρο του έντεχνου ελληνικού τραγουδιού με εκατοντάδες τραγούδια σε στίχους ελλήνων και ξένων ποιητών.

Ηχογράφησε δεκάδες LP και CD, συνεργαζόμενος με τις δισκογραφικές εταιρίες EMI- Classics, Blue Note, Polydor, Sony (CBS), Minos- Emi, Agora, Lyra, HMV, Legend, Legend Classics κ.α.

Ο Θάνος Μικρούτσικο έκανε καριέρα κα ιστο εξωτερικό συνεργαζόμενος με πολλούς Έλληνες και ξένους σκηνοθέτες, γράφοντας μουσική για δεκάδες θεατρικά έργα, τα οποία έχουν παρουσιαστεί σε ολόκληρο τον κόσμο (Ελλάδα, Βέλγιο, Γαλλία, Αγγλία, Ιταλία, Η.Π.Α., Ελβετία, Γερμανία, Ρουμανία, Αυστραλία κ.α.). Επίσης, σκηνοθέτησε τρία έργα στο χώρο του μουσικού θεάτρου.

Έλαβε αξιοπρεπή αναγνώριση του έργου του στο εξωτερικό. Κατά τη διάρκεια της καριέρας του έδωσε εκατοντάδες συναυλίες στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Συμμετείχε ή έχουν παιχτεί έργα του σε πολλά διεθνή φεστιβάλ μουσικής (Λονδίνο, Γλασκόβη, Εδιμβούργο, Παρίσι, Λίλλη, Λυών, Ρενς, Μονπελλιέ, Βρυξέλλες, Λιέγη, Γενεύη, Λοζάννη, Βαρκελώνη, Μαδρίτη, Βερόνα, Φλωρεντία, Βερολίνο, Δρέσδη, Λειψία, Βιέννη, Κωνσταντινούπολη, Βουδαπέστη, Βουκουρέστι, Κωστάντζα, Νόργουιτς, Λουϊζιάνα, Σικάγο, Χονγκ Κόνγκ, Μπουρζ, Μιλάνο, Λισσαβόνα, Άγκυρα, Μοντεβίδεο, Μπουένος Άιρες, Σάο Πάολο, Κάιρο κ.α.)

Στη διάρκεια της καριέρας του κατόρθωσε να ελευθερώσει τη μορφή του ελληνικού τραγουδιού, προσθέτοντας στοιχεία από την νεοτεριστική και κλασσικιστική δυτικοευρωπαϊκή παράδοση, ενώ πειραματίστηκε με την μίξη τονικών και ατονικών στοιχείων και τη μορφική παραλλαγή.

Το 2002 τιμήθηκε για τη μουσική του στο θέατρο με το βραβείο «Δημήτρης Μητρόπουλος» από το Κέντρο Μελέτης και Έρευνας του Ελληνικού Θεάτρου (Θεατρικό Μουσείο). Ο Θάνος Μικρούτσικος υπήρξε μέλος της Ένωσης Ελλήνων Μουσουργών. Διετέλεσε, ενώ ήταν ιδρυτής και καλλιτεχνικός διευθυντής του Διεθνούς Φεστιβάλ Πάτρας 1986-1990 και καλλιτεχνικός διευθυντής του Μουσικού Αναλογίου στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών 1990-1993. Επίσης έγινε Αναπληρωτής Υπουργός Πολιτισμού 1993-1994, Υπουργός Πολιτισμού 1994-1996, Καλλιτεχνικός διευθυντής της HMV (Ελλάδας) 1996-2004, Πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του Ελληνικού Φεστιβάλ 1998-1999 Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου), Σύμβουλος διοίκησης για τα πολιτιστικά στην Οργανωτική Επιτροπή Ολυμπιακών Αγώνων «Αθήνα 2004» 2002-2004 και Καλλιτεχνικός διευθυντής του Οργανισμού «Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης – Πάτρα 2006» 2003-2005.

Για το έργο του στην πολιτιστική διαχείριση, καθώς και τη μουσική του δραστηριότητα, έγινε επίτιμος δημότης σε πολλές πόλεις της Ελλάδος. Ο Θάνος Μικρούτσικος ήταν έντονα πολιτικοποιημένο άτομο, δηλώνοντας μαρξιστής. Για ένα διάστημα μάλιστα είχε ενταχθεί και στο Κομμμουνιστικό Κόμμα Ελλάδας, από το οποίο τελικά αποχώρησε το 1982. Την περίοδο του λεγόμενου «βρώμικου ’89» βρέθηκε κοντά στον Ανδρέα Παπανδρέου, στηλιτεύοντας την επιλογή της ηγεσίας της Αριστεράς να συγκυβερνήσει με τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη, τον οποίο ο Μικρούτσικος αποκάλεσε «αρχιερέα της διαπλοκής».

Στην τελευταία κυβέρνηση του Ανδρέα Παπανδρέου (1993-1996) τοποθετήθηκε εξωκοινοβουλευτικός αναπληρωτής υπουργός Πολιτισμού το 1993, και ένα χρόνο αργότερα, το 1994, με το θάνατο της Μελίνας Μερκούρη, ανέλαβε υπουργός Πολιτισμού, αξίωμα που διατήρησε μέχρι το 1996, όπου αντικαταστάθηκε από την κυβέρνηση του Κώστα Σημίτη. Εμφανίστηκε στο προσκήνιο μετά από πολλά χρόνια στο ελληνικό δημοψήφισμα του 2015, στο οποίο τάχθηκε υπέρ του «Όχι».

Στα τελευταία χρόνια της ζωής του είχε ταχθεί και πάλι με το ΚΚΕ. Έδωσε μάλιστα τρεις μεγάλες συναυλίες για τα 100 χρόνια του κόμματος το 2018 παρουσιάζοντας μετά από δεκαετίες το έργο του «Καντάτα για τη Μακρόνησο- Σπουδή σε ποιήματα του Βλαδίμηρου Μαγιακόφσκι», ενώ προχώρησε και στην επανεκτέλεση του έργου η οποία κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Σύγχρονη Εποχή».

Ο ίδιος, στη συνέντευξη τύπου που δόθηκε για τη συγκεκριμένη κυκλοφορία, είπε για τη σχέση του με το ΚΚΕ:

Είχα κι εγώ κάποιες φορές επιφυλάξεις. Όχι για τη στρατηγική του. Κυρίως γι αυτή την περίφημη ιστορία, το κυνήγι του εφικτού. Όποιος όμως διαβάζει με πάθος ιστορία, θα παρατηρήσει τα τελευταία τουλάχιστον 40 χρόνια, ότι ακόμη και αρχικά αριστερές ριζοσπαστικές δυνάμεις σε ολόκληρη την Ευρώπη, κυνηγώντας το εφικτό, είτε ενσωματώθηκαν απολύτως στο σύστημα, είτε περιθωριοποιήθηκαν (…)

Το ΚΚΕ είναι το μόνο κόμμα που δεν δημιουργεί ψευδαισθήσεις ότι στο βάρβαρο καπιταλισμό, ειδικά σήμερα, μπορούν τα πράγματα να γίνουν καλύτερα (…) Εγώ είμαι οριστικά μαζί με το ΚΚΕ.

Στις βουλευτικές εκλογές του 2019 τοποθετήθηκε στην τελευταία τιμητική θέση του ψηφοδελτίου επικρατείας του ΚΚΕ.

Με το άκουσμα το θανάτου του ο αδερφός του Ανδρέας Μικρούτσικος ανήρτησε μια φωτογραφία του αδελφού του σε νεαρή ηλικία στην Πάτρα και έγραψε μια λιτή και άκρως συγκινητική πρόταση, που περικλείει όλη την αγάπη του:

«Μια στιγμή η ζωή μας και συ την έκανες αιωνιότητα.»

Επίσης ο σπουδαίος μουσικοσυνθέτης Μίκης Θεοδωράκης ανήρτησε την εξής επιστολή στον λογαρισμό του στο facebook:

ΓΙΑ ΤΟΝ ΘΑΝΟ ΜΙΚΡΟΥΤΣΙΚΟ

Μέσα στον δύσκολο αγώνα για την δημιουργία και διάδοση του ελληνικού τραγουδιού ο Θάνος Μικρούτσικος κατέχει μια από τις κορυφαίες θέσεις.

Η απώλειά του δεν προκαλεί μονάχα πόνο στους φίλους, τους συνεργάτες και τους θαυμαστές του αλλά κι ένα βαθύ τραύμα στο ελληνικό τραγούδι και γενικότερα στο πολιτιστικό «γίγνεσθαι». Γιατί ο Θάνος Μικρούτσικος εκτός του ότι υπήρξε ένας ολοκληρωμένος συνθέτης με ταλέντο, με έμπνευση και με πλούσιο, πρωτότυπο και σημαντικό έργο, έφυγε σε μια ηλικία μεγάλης ανθοφορίας, ωριμότητας και εκπληκτικής διάθεσης προσφοράς στον νεοελληνικό πολιτισμό που τόσο πολύ έχει ανάγκη σήμερα ο ελληνικός λαός.

Τον αποχαιρετώ με οδύνη και πικρία για την μεγάλη αδικία να τον βρίσκει το τέλος σε μια τέτοια στιγμή.

Αθήνα, 28.12.2019

Η  πολιτική κηδεία του διάσημου μουσικοσυνθέτη θα παγματοποιηθεί τη Δευτέρα 30 Δεκεμβρίου 2019, στις 2:30 το μεσημέρι στο Α’ Νεκροταφείο Αθηνών. Με Κοινή Υπουργική Απόφαση των υπουργών Εσωτερικών κ. Παναγιώτη Θεοδωρικάκου και Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα, η κηδεία του μουσικοσυνθέτη, πρώην υπουργού, Θάνου Μικρούτσικου θα τελεσθεί με δημόσια δαπάνη ενώ η σoρός του θα εκτίθεται από τις 10:30 πμ στην αίθουσα τελετών για τον τελευταίο αποχαιρετισμό.

Αντί για στεφάνια, η οικογένεια παρακαλεί να διατεθούν τα χρήματα για τα ασυνόδευτα προσφυγοπούλα της Μόριας στον παρακάτω λογαριασμό:

GR 07017 1355 0006 3551 3856 0788 -Τράπεζα Πειραιώς.

Το ΚΚΕ με ανακοίνωσή του αποχαιρέτησε τον σημαντικό συνθέτη

Τα «Καλό ταξίδι σύντροφε Θάνο» είναι ο τίτλος του βίντεο με το οποίο το ΚΚΕ αποχαιρετά τον μεγάλο έλληνα συνθέτη που πέθανε σε ηλικία 72 ετών.

 1976 αλλά και πιο πρόσφατα στιγμιότυπα από την ομιλία του σε φεστιβάλ της ΚΝΕ κ.α.

Σε όλο το βίντεο η φωνή του Μικρούτσικο ακούγεται τέσσερις φορές:

«Έτσι κι αλλιώς η Γη θα γίνει κόκκινη. Ή κόκκινη από ζωή ή κόκκινη από θάνατο. Θα φροντίσουμε εμείς γι′ αυτό» (σχόλιο από το βίντεο του ΚΚΕ για την υποψηφιότητά του στις τελευταίες βουλευτικές εκλογές, στην τελευταία και τιμητική θέση του κόμματος).

«Να κατακτήσουμε το αδύνατο» (σε εκδήλωση για τα 100 χρόνια από την ίδρυση του ΚΚΕ).

«Η απόλυτη συγκίνηση…Θέλω να σας πω ότι αυτή είναι η καλύτερη στιγμή της ζωή μου» (στο Κλειστό Γυμναστήριο Γαλατσίου τον Μάρτιο του 2018 για τα 100 χρόνια του ΚΚΕ).

«Πρέπει να παλέψουμε όλοι μαζί για να μην έρθει το χάος στο μέλλον και το αδιέξοδο, αλλά εκείνη η κοινωνία όπου ο γερο-σοφός -ο γερο-σοφός είναι ο Κάρολος Μάρξ ο άνθρωπος που άλλαξε τη σκέψη μας- όταν τον ρώτησαν ποια κοινωνία; λέει: Η κοινωνία όπου ο ψαράς θα γράφει ποιήματα και ο ποιητής θα ψαρεύει» (στο βίντεο για την υποψηφιότητα του με το ΚΚΕ στις βουλευτικές εκλογές του Ιουλίου του 2019).

Ο Θάνος Μικρούτσικος ήταν ένα έντονα πολιτκοποιημένο άτομο όσο και καλλιτέχνης ενώ δήλωνε μαρξιστής. Είχε ενταχθεί το ΚΚΕ από το οποίο αποχώρησε το 1982. Επέκρινε την Αριστερά για την συγκυβέρνηση με τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη ενώ τπ 1993 επί κυβέρνησης Ανδρέα Παπανδρέου είχε τοποθετηθεί ως εξωκοινοβουλευτικός αναπληρωτής υπουργός Πολιτισμού και αργότερα ανέλαβε υπουργός.

Τα τελευταία χρόνια είχε επιστρέψει στο ΚΚΕ, έδωσε τρεις μεγάλες συναυλίες για τα 100 χρόνια του κόμματος το 2018 παρουσιάζοντας μετά από δεκαετίες το έργο του ”Καντάτα για τη Μακρόνησο – Σπουδή σε ποιήματα του Βλαδίμηρου Μαγιακόφσκι”, ενώ προχώρησε και στην επανεκτέλεση του έργου η οποία κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ”Σύγχρονη Εποχή”.

Ο ίδιος, στη συνέντευξη Τύπου που δόθηκε για τη συγκεκριμένη κυκλοφορία, είπε για τη σχέση του με το ΚΚΕ: «Είχα κι εγώ κάποιες φορές επιφυλάξεις. Όχι για τη στρατηγική του. Κυρίως γι αυτή την περίφημη ιστορία, το κυνήγι του εφικτού. Όποιος όμως διαβάζει με πάθος ιστορία, θα παρατηρήσει τα τελευταία τουλάχιστον 40 χρόνια, ότι ακόμη και αρχικά αριστερές ριζοσπαστικές δυνάμεις σε ολόκληρη την Ευρώπη, κυνηγώντας το εφικτό, είτε ενσωματώθηκαν απολύτως στο σύστημα, είτε περιθωριοποιήθηκαν…. Το ΚΚΕ είναι το μόνο κόμμα που δεν δημιουργεί ψευδαισθήσεις ότι στο βάρβαρο καπιταλισμό, ειδικά σήμερα, μπορούν τα πράγματα να γίνουν καλύτερα [….] Εγώ είμαι οριστικά μαζί με το ΚΚΕ και έχω ένα καθήκον, όπως και οι άλλοι: Να προσπαθήσουμε με τα γραπτά μας, με τις δημόσιες παρεμβάσεις μας, με την τέχνη μας να ξανακάνουμε γοητευτική την εικόνα του κόσμου που θέλουμε τελικά να πάμε, σε μια κοινωνία που ο άνθρωπος θα αυτοπραγματωθεί. Το οφείλουμε στις επόμενες γενιές που έρχονται. Δεν θέλουμε ένα πλανήτη βάρβαρο, ένα πλανήτη έρημο. ».

Δηλώσεις για την απώλεια του Θάνου Μικρούτσικου έκανε ο Αλέξης Τσίπρας, η Φώφη Γεννηματά, ο Γιώργος Παπανδρέου, αλλά και άλλοι πολιτικοί ηγέτες.

«Ο Θάνος Μικρούτσικος έφυγε για το Σταυρό του Νότου. Η Ελλάδα αποχαιρετά τον συνθέτη, τον καλλιτέχνη, τον ευαίσθητο άνθρωπο, τον παντοτινό εραστή της ελευθερίας και της κοινωνικής δικαιοσύνης.

Θα τον θυμόμαστε πάντα, μέσα από τη μουσική και τα τραγούδια του, αλλά και από το στίγμα που άφησε η ζωή του κοντά στους ταπεινούς και καταφρονεμένους», αναφέρει ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, Αλέξης Τσίπρας, με ανάρτησή του στο twitter για το θάνατο του Θάνου Μικρούτσικου.

Τι είπε η Φώφη Γεννηματά

«Χόρεψε πάνω στο φτερό του καρχαρία» … στη μάχη με το αδύνατο, μέχρι το τέλος. Ήταν ο ίδιος , ο στίχος του Καββαδία. Τραγουδήθηκε , αγαπήθηκε και πάλεψε. Μάχιμος και δημιουργικός συνθέτης της γενιάς του. Αφιερώθηκε και προσέφερε όχι μόνο στο τραγούδι, αλλά συνολικά στον ελληνικό πολιτισμό και στον δημόσιο βίο.

Καλό ταξίδι Θάνο. Ειλικρινή συλλυπητήρια στην οικογένειά του» , δήλωσε η πρόεδρος του Κινήματος Αλλαγής Φώφη Γεννηματά, για το θάνατο του Θάνου Μικρούτσικου.

Τι είπε ο Γιώργος Παπανδρέου

«Έφυγε ένας σπουδαίος άνθρωπος, Αχαιός και καλός φίλος, ανατρεπτικός συνθέτης, με μεγάλη προσφορά στην τέχνη και στην πολιτιστική ζωή της Πάτρας, με αίσθημα ευθύνης και μεγάλη συμβολή στον αγώνα για μια καλύτερη ζωή. Θα είναι για πάντα μαζί μας με το έργο του. Καλό ταξίδι, Θάνο» δήλωσε ο Γ. Παπανδρέου, πρόεδρος του Κινήματος Δημοκρατών Σοσιαλιστών, για το θάνατο του Θ. Μικρούτσικου.

Σχολιάστε Ελεύθερα