Ηρώδης ο Αττικού 19 αιώνες μετά…

Γράφει η Τασσώ Γαΐλα

«ΑΤΤΙΚΟΥ ΗΡΩΔΗΣ ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΟΥ ΤΑΔΕ ΠΑΝΤΑ ΚΕΙΤΑΙ ΤΩΔΕ ΤΑΦΩ ΠΑΝΤΟΘΕΝ ΕΥΔΟΚΙΜΟΣ…», το επίγραμμα που χαράχτηκε στον τάφο του Ηρώδου του Αττικού από τους Αθηναίους όταν έκλεψαν την σωρό του από την έπαυλή του στον Μαραθώνα όπου και απεβίωσε το 177 μ. Χ., και την μετέφεραν πενθούντες στην Αθήνα για να τον θάψουν κοντά στο Παναθηναϊκό Στάδιο παρ’ ότι η επιθυμία του Ηρώδου ήταν να ταφεί στην γενέτειρά του Μαραθώνα όπου και διήγε τα τελευταία χρόνια της ζωής του.

Ηρώδης ο Αττικού(101 μ. Χ.-177 μ. Χ.),μέγας ευεργέτης της αρχαιότητας, σοφιστής και ρήτορας. Ο Ηρώδης γεννήθηκε στον Μαραθώνα το 101 μ. Χ., επί αυτοκράτορα Τραϊανού και ήταν γιός του Ηρώδου του Μαραθώνιου (Ρωμαίου πολίτη επί της βασιλείας Κλαυδίου) και της πλούσιας Αθηναίας Βιβουλίας Αλκίας Αγριππίνας. Ο πατέρας του ισχυριζόταν ότι καταγόταν από την γενιά του Μιλτιάδη και του Κίμωνα και σε νεαρή ηλικία είχε βρει ένα μεγάλο θησαυρό στο πηγάδι του πατρικού του που τον δήλωσε στον αυτοκράτορα Νέρβα ο οποίος του επέτρεψε να τον κρατήσει και έτσι ο πατέρας του Ηρώδου του Αττικού κατέστη ένας από τους πλουσιότερους άνδρες στο Ανατολικό τμήμα της Αυτοκρατορίας. Συγκλητικός και μέλος της Ρωμαϊκής νομενκλατούρας ο Η. ο Μ., ευεργέτησε τους φτωχούς Αθηναίους και κληρονόμησε την τεράστια περιουσία του στο γιό του Ηρώδη τον Αττικό μεγάλο μέρος της οποίας διέθεσε σε κοινωφελή έργα και για την προστασία των Τεχνών. Εκτός από την αμύθητη κληρονομιά του ο ίδιος ο Ηρώδης ο Αττικού αύξησε την περιουσία του με την επένδυση μέρους αυτής σε αγορά κτημάτων Κόρινθος, Εύβοια, Γύθειο κ.λπ., όπου καλλιεργούσε λάδι και κρασί και επίσης υπό την εκμετάλλευση του είχε τα λατομεία μαρμάρου του Διόνυσου που του απέφεραν τεράστια κέρδη.

Δεινός ρήτορας, θιασώτης του καθαρού αττικισμού και σοφιστής ο Η. ο Α. διδάχτηκε φιλοσοφία και ρητορική από μεγάλους δασκάλους όπως ο Θεαγένης και ο Πολέμων και διετέλεσε και ο ίδιος αργότερα δάσκαλος πολλών σημαντικών σοφιστών καθώς και του μετέπειτα αυτοκράτορα Μάρκου Αυρήλιου. Αριστοκράτης με στενές σχέσεις με την αυτοκρατορική αυλή, ανήλθε στο μέγιστο το αξίωμα της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας,-consul andinarius-, δηλαδή Ύπατος Στρατηγός (το 143 μ. Χ.), το μέγιστο τιμητικό πολιτικό αξίωμα στο οποίο μπορούσε να ανέλθει Ρωμαίος συγκλητικός. Συγκλητικός δε ο Ηρώδης αναγορεύθηκε επί αυτοκράτορα Αδριανού στενού του φίλου τον οποίο και φιλοξενούσε στην έπαυλή του στον Μαραθώνα όταν αυτός επισκεπτόταν την Αττική.

Ο Ηρώδης οφείλει τη φήμη του στα τεράστια έργα που κατασκεύασε στην γενέτειρά του τον Μαραθώνα, στους Δελφούς, στην Κόρινθο, στην Ολυμπία(Υδραγωγείο), το Παναθηναϊκό Στάδιο, το Ωδείο –με το οποίο και συνέδεσε το όνομά του-, Ωδείο Ηρώδου του Αττικού κ. ά. Το Ωδείο Ηρώδου του Αττικού έργο του 2ου μ. Χ. αιώνα, ο Ηρώδης το προσέφερε στην Αθήνα στη μνήμη της γυναίκας του Ρήγιλλας γόνο Ιταλικής αριστοκρατικής οικογένειας. Από το 1957 το … γνωστό μας Ηρώδειο και μετά την αναστήλωση του με μάρμαρο Διόνυσου(1952-1953) χρησιμοποιείται για καλλιτεχνικές εκδηλώσεις. Επίσης, ευρήματα από την πολυτελή του έπαυλη στον Μαραθώνα και στην περιοχή που από τον Μεσαίωνα ονομάζετε <Μάντρα της Γριάς>, προτομές αυτοκρατόρων, ένα μαρμάρινο γλυπτό καθώς και η αψίδα που σκέπαζε την είσοδο της έπαυλης και γράφει επάνω τα ονόματα της Ρήγιλλας και του Ηρώδου του Α. εκτίθενται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Μαραθώνα.

Ο Ηρώδης ο Αττικού γόνος μεν Ρωμαϊκής γενιάς, αλλά με ελληνική μόρφωση και γαλουχημένος με τα επιτεύγματα του Ελληνικού πνεύματος, είχε αποκτήσει Ελληνική συνείδηση και όλα του τα συγγράμματα τα έγραφε στην Ελληνική γλώσσα παρόλο που από τα 11 του χρόνια ο πατέρας του τον είχε στείλει για σπουδές στη Ρώμη όπου και έγινε άριστος κάτοχος της Λατινικής γλώσσας. Σημαντικός σοφιστής του οποίου δεν διασώθηκε κανένα έργο, ο Ηρώδης ο Αττικός πέθανε στην έπαυλή του στον Μαραθώνα το 177 μ. Χ. αφήνοντας στην Ελλάδα αμύθητη κληρονομιά, ανάμεσά της; Το αριστουργηματικό κλασσικό μνημείο- Ωδείο Ηρώδου του Αττικού.

Βασικές πηγές: Εγκ. Λεξικό Δομή τ. 9, Βιογραφικό Λεξικό Παγουλάτου,el.wikipedia.org

Σχολιάστε Ελεύθερα