Της Τασσώ Γαΐλα

Η κλοπή των αλόγων της Χίου μία από τις μεγαλύτερες αρχαιοκαπηλίες Ελληνικών θησαυρών δεν είναι κάτι άγνωστο. Όμως η πρόσφατη ανάρτηση στηνομάδα Παλαιές Φωτογραφίες Χίου στο FB για πρώτη φορά της ιστορικής φωτογραφίας – ντοκουμέντο από το φύλλο της 2/3/1919 των New York της …τελικής μεταφοράς των αλόγων από την Ρώμη στην Βενετία το 1919 η αφορμή του άρθρου.

πρόσοψη Αγίου Μάρκου. Τα αντίγραφα των αλόγων.
Τα αντίγραφα των αλόγων στην πρόσοψη του Αγίου Μάρκου στη Βενετία

Τα τέσσερα  χάλκινα αγάλματα  που έχουν ένα μέγιστο ύψος 238 cm (131 εκατοστά είναι το ύψος στο ακρώμιο), μήκους 252 εκατοστά και ζυγίζουν μεταξύ 8,5 και 9 τόνους το καθένα , φτιαγμένα στην Χίο μας από τον γλύπτη Λύσιππο στόλιζαν το νησί από τον 2ο π. Χ. αιώνα –σύμφωνα με την ανάλυση του άνθρακα. Με εντολή του αυτοκράτορα του Βυζαντίου Θεοδόσιου ΙΙ (408-450) τα πήραν απο την Χίο και τα τοποθέτησαν στον ιππόδρομο της Κωνσταντίνου πόλεως, πιθανώς πάνω από τις carceres , μέρος από όπου τα άρματα έφευγαν για τους αγώνες στο τσίρκο .

1204: Η μοιραία για την Κωνσταντίνου πόλη και την Βυζαντινή Αυτοκρατορία τέταρτη Σταυροφορία που θα φέρει σαν αποτέλεσμα την πλήρη λεηλασία της Βασιλεύουσας. Ανάμεσα στα κλοπιμαία σαν λάφυρα πολέμου; τα τέσσετα χάλκινα άλογα που οι Βενετοί θα τα μεταφέρουν -1204- στην Βενετία λίγο μετά το τέλος της εκστρατείας όταν ο Δόγης της Βενετίας, Enrico Dandolo τα έστειλε στη Serenissima, στην βενετσιάνικη Δημοκρατία . Ναπολέων, συγκρούσεις με τα Ιταλικά βασίλεια και μεταφορά των αλόγων στο Παρίσι το 1797 από όπου και μετά το Βατερλό  επέστρεψαν στην Βενετία το 1815, από εκεί μεταφέρθηκαν στην Ρώμη το 1915 και  τελικά …επιστράφηκαν στην Βενετία το 1919.

aloga.jpg
Τα πραγματικά άλογα που εκτίθενται στην βασιλική του Αγίου Μάρκου

Από αυτή τη τελική ‘μετακόμιση’ των τεσσάρων αριστουργημάτων τέχνης και η σε πρώτη δημοσίευση  στη σύγχρονη εποχή ιστορική φωτό των New York Times.

Τα τέσσερα περίφημα αγάλματα της Χίου –νησί έδρα γλυπτικής με Σχολή και περίφημους γλύπτες δασκάλους από τον 7ο π. Χ. αιώνα- στόλιζαν από το 1254 την πρόσοψη της Βασιλικής του Αγίου Μάρκου στην Βενετια. Στην θέση τους τώρα είναι τα αντίγραφα τους και τα γνήσια- πρωτότυπα  χάλκινα γλυπτά άλογα κοσμούν την εκκλησία του Αγ. Πέτρου στη Βενετία και τα θαυμάζει όλος ο κόσμος, όταν μεταδίδεται η λειτουργία στην οποία χοροστατεί ο Πάπας.

New York Times..png
Η φωτογραφία ντοκουμέντο από τους New York times το 1919 (Μεταφορά των αλόγων από την Ρώμη στη Βενετία

Η μεγαλύτερη αρχαιοκαπηλία της Χίου, η κλοπή των χάλκινων αλόγων της. Τα άλογα αυτά σήμερα τα γνωρίζει όλος ο πλανήτης σαν Τα άλογα του Αγίου Μάρκου… Μόνο που είναι της Χίου….