Συνέντευξη με τον Αλέξανδρο Καραμούζο, Αρχιπλοίαρχος Ε.Ν.

Αναμνηστική Φωτογραφία από την μυθική Τροία
Αναμνηστική Φωτογραφία από την μυθική Τροία

Είναι καιρός που κάμνω όνειρα για το χωριό που ζώ. Ονειρεύομαι ότι το χωριό μου θα ξαναγυρίσει στα πατροπαράδοτα ήθη και έθιμα που κληρονομήσαμε από τους πατεράδες μας και που σήμερα αλλοιώνονται, χάνονται, εξαφανίζονται… Ονειρεύομαι να ξαναδώ στην γιορτή της Παναγιάς, τα Αρμολούσικα μπουρμπουλάκια να πουλιούνται  στη Μάνα του νερού… Ονειρεύομαι να ξαναπαίξω κούπες και σκαμπίλι… Ας αποβάλομε ό,τι ξενόφερτο έθιμο ήρθε στον τόπο μας. Εμπρός, για να ξανακερδίσομε αυτά που αφήσαμε και χάθηκαν…(Από το βιβλίο του Α. Καραμούζου: «Εκατό Καρδαμυλίτες»/Χίος 2011).

Εκδρομή στην Γουακγζου της Κίνας με φίλους Κινέζους/2014
Εκδρομή στην Γουακγζου της Κίνας με φίλους Κινέζους/2014

Ο Αλέξανδρος Καραμούζος γνωστός σε όλους μας ως καπετάν Αλέκος γεννήθηκε στα Καρδάμυλα της Χίου -ένας ιερός τόπος με πολύ πίκρα και πόνο-, όπως γράφει ο ίδιος στον πρόλογο του βιβλίου του. Γιός του Μανώλη και της Βαρβάρας Καραμούζου οικογένειας φτωχικής με 4 παιδιά ,ο νεαρός Αλέξανδρος φοίτησε στο Ναυτικό Γυμνάσιο Χίου και από το 1973 άρχισε να ταξιδεύει στις θάλασσες για να συμπληρώσει τελικά μια καριέρα 23 χρόνων ως ναυτικός και από αυτά σαν καπετάνιος 18!Σήμερα εργάζεται σε ναυτιλιακό γραφείο του Πειραιά με την ιδιότητα operations manager.

-Για καθαρά βιοποριστικούς λόγους κ. Γαΐλα  και σκοπεύω σε 2 ή 3 χρόνια να σταματήσω να εργάζομαι για να εγκατασταθώ οριστικά στα Καρδάμυλα.

23 χρόνια ναυτικός με 18 από αυτά καπετάνιος κ. Αλέξανδρε, συνολικά πόσα ταξείδια πραγματοποιήσατε σαν ναυτικός;

-Πήγα σε 110 χώρες.Έχω παντού φίλους. Στην Τουρκία, στην Κίνα, νοιώθω παγκόσμιος πολίτης και ταυτόχρονα ευτυχής γιατί έχω ζήσει τα πάντα…

Ο άνθρωπος καπετάν Αλέκο πρέπει να ταξιδεύει; Και γιατί;

-Σαφώς, βλέπεις άλλα ήθη, άλλα έθιμα, αποκτάς κουλτούρα και γνώσεις.

Η απάντηση του θυμίζει τα λόγια του Ομήρου: Είναι ωραίο να ταξιδεύεις και να γνωρίζεις νέους τόπους, ξένους ανθρώπους…Όσο αφορά την απόφαση του να εγκατασταθεί μόνιμα στο χωριό του ,να του θυμίσουμε τους στίχους του Καβάφη από το ποίημα Ιθάκη: Πάντα στον νου σου νάχεις την Ιθάκη./ Το φθάσιμον εκεί είν’ ο προορισμός σου./Αλλά μην βιάζεις το ταξείδι διόλου./Καλλίτερα χρόνια πολλά να διαρκέσει/και γέρος πιά ν’ αράξεις στο νησί,/πλούσιος με όσα κέρδισες στο δρόμο,/μη προσδοκώντας πλούτη να σε δώσει η Ιθάκη./ Η Ιθάκη σ’ έδωσε το ωραίο ταξείδι./Χωρίς αυτήν δεν θάβγαινες στον δρόμο./Άλλα δεν έχει να σε δώσει πιά./ Κι αν πτωχική την βρείς, η Ιθάκη δεν σε γέλασε./Έτσι σοφός που έγινες, με τόση πείρα,/ ήδη θα το κατάλαβες η Ιθάκες τι σημαίνουν.

Το επάγγελμα του ναυτικού έχει μέλλον;

-Ασφαλώς. Αν υπήρχε ενδιαφέρον από την πλευρά των πολιτικών και των συνδικαλιστών το ναυτικό επάγγελμα θα μπορούσε να απορροφήσει έως και 50.000 άτομα για κατώτερα πληρώματα.Ο Έλληνας ναυτικός είναι περιζήτητος.

Εσείς επιλέξατε αυτό το επάγγελμα από αγάπη για τη θάλασσα;

-Όχι. Η οικογένεια μου ήταν φτωχική και με τους δυό γονείς μου να έχουν βιώσει τον πόλεμο του ’40 και την προσφυγιά, η μητέρα μου έζησε χρόνια στην Κύπρο σαν πρόσφυγας και ο πατέρας πολέμησε στη Μέση Ανατολή, από ανάγκη έγινα ναυτικός -ήταν η εύκολη λύση-, όμως μετά από 2-3 χρόνια αγάπησα τα ταξείδια, τη δουλειά μου.

Μια ανάμνηση από τα παιδικά σας χρόνια;

-Το ότι όταν για μια 5ετία χρειάστηκε να έρθει η οικογένειά μου στην Αθήνα, και ο πατέρας μου που ήταν λάτρης της Αρχαίας Ελλάδας και πάντα ήταν με ένα βιβλίο στο χέρι, κάθε Κυριακή παρά τις οικονομικές μας δυσκολίες μας πήγαινε και σε ένα Μουσείο.

Θα ασχολειθείται και με την γεωργία όταν επιστρέψετε στα Καρδάμυλα;

-Μα, και τώρα ασχολούμαι κ. Γαΐλα. Ασχολούμαι με τη γή, έχω κτήμα και έχω μεγάλη αγάπη με τη γή.

Μια από τις αγάπες σας καπετάν Αλέκο. Γιατί από ότι καταλαβαίνω παρόλο που πρόσφατα παραιτηθήκατε από τη θέση του προέδρου του Συλλόγου Αποφοίτων Λιβανείου Γυμνασίου Χίου θα συνεχίσετε να δίνετε μάχες για τα Καρδάμυλα την μεγάλη σας αγάπη.

-Φυσικά. Παραιτήθηκα μετά από 8 χρόνια για να αναλάβουν νεότεροι αλλά θα συνεχίσω σαν ενεργό μέλος τις προσπάθειες για την επίλυση προβλημάτων των Καρδαμύλων.

Όπως; Πές τε μας ένα όνειρο σας σχετικά με τα Καρδάμυλα που θα θέλατε να πραγματοποιηθεί άμεσα.

-Η αναστήλωση του Μοναστηριού Πέρα Παναγιά στα Άνω Καρδάμυλα. Δίνω αγώνα 20 χρόνια τώρα γι’ αυτό το θέμα. Εκεί μια καλόγρια ύψωσε τη σημαία της Επανάστασης στη Χίο, εκεί κηρύχτηκε η επανάσταση στο νησί μας, εκεί ο τάφος του πρωτεργάτη της Επανάστασης Αντωνόπουλου, όλα υπό κατάρρευση, εγκατάλειψη και αδιαφορία. Η δική μου προσπάθεια θα έχει στόχο την αναστήλωση των χώρων και την αξιοποίηση τους με την δημιουργία ξενώνα ή οτιδήποτε άλλο με στόχο τη σωτηρία του Ιστορικού αυτού για το νησί μας χώρου-μνημείου.Και υπάρχουν τόσα… Τα Καρδάμυλα κ. Γαΐλα, είναι παραδεισένιος τόπος. Το νησί Μαργαρίτης, τα μάρμαρα Καρδαμύλων,ο Δρυμός του Γιόσωνα, το Σπήλαιο της Σκούγκλας, και τόσα άλλα που πάντα με τον απαραίτητο σεβασμό στο περιβάλλον και την ομοψυχία και συνεργασία όλων μας μπορούμε να διασώσουμε, να διατηρήσουμε και να αναδείξουμε. Για όλα χρειάζεται κοινή προσπάθεια και ενδιαφέρον.

Μιλάτε με πάθος για τα Καρδάμυλα, βλέπω θα πάτε ετοιμοπόλεμος εκεί, έχετε γράψει και 2 βιβλία για το χωριό σας..

-Δεν είμαι συγγραφέας, τα βιβλία μου για τα Καρδάμυλα λαογραφικά και τα 2, τα έγραψα από τη μεγάλη μου αγάπη για τον τόπο μου.Τόπο παραδεισένιο-όπως ήδη σας είπα-που πρέπει να του φερόμαστε με σεβασμό και χωρίς αρνητικές επεμβάσεις στο περιβάλλον.Έχομε χρυσαετούς, άγριους αετούς, γεράκια, την ορεινή πέρδικα, στα μέρη μας φύεται η γλυκολεμονιά, βουνά, σπήλαια, κάμπος, τι άλλο να πω…Αυτόν τον παράδεισο πρέπει να τον ‘σώσουμε’, να τον κληρονομήσουμε στις επόμενες γενιές όπως και τις παραδόσεις μας τα ήθη και τα έθιμα που και εμείς βρήκαμε από τους προγόνους μας. Σας επαναλαμβάνω, δεν παίζω τον ‘σωτήρα’, άλλως τε δεν ασχολούμαι και δεν θα ασχοληθώ με την πολιτική, για το καλό του τόπου μου εργάζομαι ανιδειοτελώς και για την επιτυχία κάθε στόχου απαιτείται η συνεργασία πολλών. Αγάπη για τα Καρδάμυλα, κοινή προσπάθεια, ενδιαφέρον για τον τόπο και τον συνάνθρωπο, εθελοντισμός, για μια καλύτερη ποιότητα ζωής.

Ουτοπικά και μη ρεαλιστικά μήπως είναι όλα αυτά καπετάν Αλέκο;

-Όχι. Σκεφτείτε ότι όταν οργάνωσα εθελοντική ομάδα δεντροφύτεψης –πρίν λίγα χρόνια-φυτέψαμε 450 πεύκα και δημιουργήσαμε έτσι 2 άλση, ένα στη μνήμη των δασκάλων του χωριού μας και το άλλο στο όνομα του πατέρα Γεωργίου Λιαδή εξαίρετου ιερέα μας.Τα πάντα πετυχαίνει ο άνθρωπος με την συναδελφικότητα και την επιμονή.

Καρδάμυλα, Καρδάμυλα, διακρίνω και την ουσιαστική σας ευαισθησία για την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, για τη Χίο κάτι; Ποιες κατά την άποψη σας είναι οι βασικές προυποθέσεις για την ανάπτυξη του νησιού;

-Η Χίος κ. Γαΐλα είναι ένα μέρος που έβγαλε σπουδαίες προσωπικότητες και στα γράμματα και αλλού. Κοραής, Συκουτρής,ο εθνικός ευεργέτης Συγγρός και τόσοι άλλοι. Ο λαός της Χίου ήταν πάντα πιο μπροστά από άλλα μέρη, ο Χιώτης ξεχωρίζει. Όσο αφορά την ανάπτυξη του νησιού 2 άμεσες προτεραιότητες, το λιμάνι και το αεροδρόμιο. Άμεσες και επιτακτικές.

Μου αναφέρατε με συγκίνηση το έθιμο που έχετε μόνο στα Καρδάμυλα, το άναμα του ΟΧΙ στα βουνά από το 1948 μέχρι σήμερα. Υπάρχουν πολλά έθιμα που χάθηκαν,και που  θέλετε να τα ζωντανέψετε και πάλι, εσείς μεταφέρατε στα παιδιά σας παραδόσεις και συνήθειες που πήρατε από τους γονείς σας;

-Ναι, η καλύτερα ιναί που λέμε στα Καρδάμυλα. Ακόμα και την ξεχασμένη συνήθεια να τρώμε όλη η οικογένεια μαζί, την τηρώ.

Ο καπετάν Αλέκος Καραμούζος είναι παντρεμένος με την Χιώτισα Μαρία και έχει 2 παιδιά. Ένα αγόρι και ένα κορίτσι. Είναι κάτοχος 3 ξένων γλωσσών από τις οποίες την Αγγλική την έμαθε με αυτοδιδασκαλία. Λάτρης της γνώσης και της επιμόρφωσης όταν ήταν πλοίαρχος οργάνωνε στα καράβια τάξεις σεμιναρίων ξένων γλωσσών και σαν ναυτικός υπήρξε δημοφιλής από τους συναδέλφους του και γι’ αυτό το τελευταίο… έχω απόδειξη. Ένα ποίημα αφιερωμένο σε αυτόν γραμμένο από τον μηχανικό του Ε. Ν., Αλέκο Πούλο γνωστό επίσης λογοτέχνη της Ε.Ε.Λ. Η τελειταία στροφή του: Μείνε εκεί να’ ρχομαι βλαστάρι ακόλαστο,/ να βλέπω το ψήλωμα του ήλιου/ απ’ την καρδιά σου μέσα,/ να βλέπω ν’ ανάβουν οι φωτιές,/ και συ, γλυκά σαν πρώτα,/ αμέτρητος στον τελευταίο μετρημό/ να τιμονεύεις όνειρα κι ελπίδες. / Ότι ακόμα όλα υπάρχουν και μας περιμένουν,/ όπως τότε, που έβαλες σπλάχνα στην πρώτη σου δέηση,/ για Καλό ταξίδι.( Όλα υπάρχουν και σε περιμένουν, ποιητής Αλέκος Πούλος, συλλογή ΕΞ ΩΚΕΑΝΩΝ/2000).

Ακόμα ένα πάθος του καπετάν Αλέκου. Η μεγάλη του αδυναμία στην αγαπημένη του μητέρα που όπως μου αποκαλύπτει εκείνη πάντα ξεχώριζε τον αδελφό του τον Νίκο, ενώ ο μπαμπάς αυτόν. Μαζί της διατηρεί άριστη σχέση.

Τον ευχαριστώ για την συνέντευξη του και επιλέγω για το κλείσιμό της και από το βιβλίο του Εκατό Καρδαμυλίτες… 3 μικρά σατυρικά(σελίδα 110):

Εκφώνηση πρώην Δημάρχου Καρδαμύλων.-Αθάνατοι πεθαμένοι νεκροί!

Πειράγματα σε γέρο.-Γεια σου γίγαντα.-Γεια χαρά!-Πότε θα γίνεις Δήμαρχος;-Άμα πεθάνει η μάνα σου.

Παπάς προς πιστή που είχε δυσανασχετήσει, αλλά τελικά δέχτηκε τη νύφη που της πήγε ο γιός της.-Περαστικά σου, Παγώνα!

Φωτογραφίες: από το αρχείο του Α. Καραμούζου.

Τασσώ Γαΐλα

Αρθρογράφος-Ερευνήτρια

Advertisements

Τα Ικαριώτικα νέα δημοσιεύουν κάθε σχόλιο. Θεωρούμε ότι ο καθένας έχει το δικαίωμα να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του. Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι υιοθετούμε τις απόψεις αυτές καθώς εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Τα συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια θα διαγράφονται χωρίς προειδοποίηση.

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s